Direct naar hoofdinhoud

Hoofdnavigatie

5x bijzondere musea in Utrecht

Laatst gewijzigd: 30 april 2026, 15.38 uur

Dit blog is perfect voor cultuurliefhebbers die Utrecht op een andere manier willen ontdekken. Ga eens verder dan het Centraal Museum en bezoek vijf bijzondere musea. Hoor klokken zingen bij Museum Speelklok, denk mee over maatschappelijke kunst bij BAK of reis naar de sterren bij Sonnenborgh. Ook FOTODOK en Castellum Hoge Woerd laten je anders kijken: naar fotografie, geschiedenis en de wereld om je heen. Wij zetten de vijf meest bijzondere musea in Utrecht voor je op een rijtje.


Wist je dat al onze treinen op 100% groene energie rijden? Zo reis je duurzaam tijdens jouw dagje uit in Utrecht. 

1. Hoor hoe klokken tot leven komen in Museum Speelklok

Bij het levendige Museum Speelklok duik je in de geschiedenis van de klok. Je ontdekt er heel bijzondere exemplaren, zoals een achttiende-eeuws staand horloge waarop sterrenbeelden, de maanstand en schrikkeljaren werden weergegeven. In de Koninklijke Kamer kijk je je ogen uit vanwege al het goud. Het klapstuk is de Clay-klok uit 1738. Met een beetje geluk hoor je de magische klanken.

Maar er is nog veel meer: versierde speel- en platendozen, historische orgels en piano’s. Volg een tour of ga zelf op Museum Expeditie. Het wordt hoe dan ook een aangename muzikale belevenis, waarbij je je weer even in je kindertijd waant. Je speelkaart, die je in de gleuf stopt van de zelfspelende instrumenten (ja, ze bestaan écht), is je toegang tot vrolijke deuntjes en verhalen. Op de bovenverdieping lees en zie je bizarre dingen. Wat dacht je van kleine orgels die bedoeld waren om kanaries te laten zingen? Of een drankendoos met een cilinderspeelwerk? Ik tip je om nog langs te gaan bij het winkeltje. Hier scoor je als aandenken een muziekdoosje.

Vanaf station Utrecht Centraal wandel je binnen tien minuten naar Museum Speelklok. Met de OV-fiets ben je er binnen vijf minuten. 

  • Openingstijden: maandag tot en met zondag van 10.00 tot 17.00 uur
  • Prijzen: volwassene € 17, kinderen van 13 tot en met 17 jaar € 12,50 en kinderen van 4 tot en met 12 jaar € 9 
  • Ontdek wat er nu te zien en doen is bij Museum Speelklok

Steenweg 6 

2. Laat je blik verruimen bij FOTODOK

Net buiten het centrum vind je aan een intiem hofje de verborgen parel FOTODOK. Alleen al het terrein is een bezoekje waard vanwege de rijke geschiedenis. In de vijftiende eeuw stonden hier een klooster en een kapel. Bij binnenkomst in het oude schoolgebouw ga je rechtsaf en kom je in de eerste zaal. Omdat deze plek ook fungeert als werkruimte, vind je er meerdere medewerkers die je alles over de programmering en culturele instelling kunnen vertellen.

FOTODOK deelt het pand met kunstinstituut Casco; onderling wisselen ze elke drie maanden van tentoonstelling. Het aanbod is vaak gebonden aan de actualiteit, en divers: van de geschiedenis van het gebouw tot documentairefotografie over onderwerpen als het collectief geheugen, meteorologie, de toekomst van werk en machtsstructuren. Interessant zijn de vernieuwende vormen waarmee FOTODOK experimenteert. In plaats van beelden hangen er beschrijvingen van de foto's van de World Press Photo-winnaars aan de muur. Ook zijn er regelmatig liveperformances, workshops en lezingen. Eén ding staat steeds centraal: inzicht geven in onze en andere leefwerelden. Daarmee zet het je aan tot nadenken.

Vanaf station Utrecht Centraal wandel je in een klein kwartier naar FOTODOK. Liever met de OV-fiets? Dan ben je er binnen vijf minuten. 

  • Openingstijden: donderdag tot en met zondag van 11.00 tot 17.30 uur
  • Bekijk alvast de agenda van FOTODOK
  • Profiteer nu extra voordelig van onze Spoordeelwinkel-aanbieding: dagretour Utrecht Centraal inclusief wrap of flatbread met frisdrank
  • Trek gekregen na je museumbezoek? Schuif dan aan voor een biologische lunch bij GYS

Lange Nieuwstraat 7 

3. Beleef het Romeinse rijk van dichtbij bij Castellum Hoge Woerd

Ga terug in de tijd bij het archeologisch museum Castellum. Op deze plek stond zo'n tweeduizend jaar geleden een Romeins fort, nu bewonder je er de moderne versie met zes meter hoge muren. Door de vier torens, de omvang én het verhaal erachter is het Castellum an sich één groot hoogtepunt. Loop er vooral helemaal omheen.

Bij binnenkomst vind je aan de ene kant het Romeinse schip de Meern 1 (dat even lang bestaat als het voormalig fort), en word je meegenomen in de leefwereld van de schipper. Van bovenuit heb je het mooiste zicht op het schip. Op de bovenverdieping zijn er wekelijks meerdere theatervoorstellingen én wisselende tentoonstellingen. Tussen het bezoeken van alle tentoonstellingen en bezienswaardigheden door rust je uit in het restaurant met een lekkere Italiaanse lunch. Ik raad je de pizza pecorino aan. Deze is lekker fris en hartig tegelijk met citroenricotta en pistachenootjes.

De andere ruimte gaat over de geschiedenis van Leidsche Rijn (waar Castellum ligt) en oude periodes; van de vroege middeleeuwen tot de Romeinse tijd. Je speelt er interactieve games en bekijkt er eeuwenoude opgravingen.

Vanaf station Utrecht Centraal fiets je binnen twintig minuten met de OV-fiets naar Castellum Hoge Woerd. 

  • Openingstijden: dinsdag tot en met zondag van 10.00 tot 17.00 uur
  • Prijzen rondleiding: volwassenen € 4, kinderen vanaf 7 jaar € 3 en kinderen tot 7 jaar zijn gratis
  • Bekijk hier alvast de menukaart van het Castellumcafé

Hoge Woerdplein 1 

4. Reis door ruimte en tijd bij Sonnenborgh

Wil je alles weten over de aarde en het heelal? Ga dan naar Sonnenborgh. Dankzij de iPad die je bij binnenkomst krijgt, vooral leuk voor kinderen vanwege de interactiviteit, word je meegevoerd langs alle historische ruimtes. De tablet is je gids, stelt vragen, daagt uit en geeft verdieping. Vanaf 1853 was dit namelijk het terrein waar wetenschappelijke ontdekkingen werden gedaan. Leuk dat je dat nu zelf kunt ervaren.

Zo bekijk je een film over het sterrenstelsel in een ouderwetse collegezaal en zie je in het Zonnelab de Utrechtse zonnespectroscoop. Durf jij aan de steen te voelen uit de tijd dat het zonnestelsel ontstond, 4,5 miljard jaar geleden? In het gebouw aan de overkant aanschouw je drie grandioze telescopen. Wil je zelf naar de sterren kijken? Ga dan vooral naar een speciale sterrenkijkavond die door Sonnenborgh wordt georganiseerd. Deze vinden plaats in de herfst en de winter. Het hele jaar door kun je op zondag door de zonnetelescoop kijken. Tip van mij: sluit je bezoek af met een rondje door het bastion uit 1552. Keizer Karel V liet dit verdedigingswerk bouwen. Je loopt langs dikke muren, door kazematten en onder een imposante koepel. Een plek waar geschiedenis nog tastbaar is.

Vanaf station Utrecht Centraal wandel je in ruim twintig minuten naar Sonnenborgh. Met de OV-fiets ben je er in ongeveer vijf minuten. 

Zonnenburg 2 

5. BAK: waar kunst meer is dan alleen kijken

Bij BAK draait het niet om making things, maar om making things happen. Hoe kunnen kunst, kunstenaars, onderzoekers en het publiek worden samengebracht om bij te dragen aan sociale veranderingen? Zo luidt de missie van de organisatie. Dat zie je terug in het diverse aanbod met maatschappijkritische en experimentele tentoonstellingen.

Zo worden bezoekers uitgedaagd om samen met een kunstenaar onderwerpen als politieke, sociale en economische problemen te verbeelden en met elkaar in gesprek te gaan. Een andere keer draaien de creaties om geweld, maatschappelijke controle en gelijkheid. Ook zijn er in BAK regelmatig performances, filmvertoningen, lezingen en workshops die vaak gekoppeld zijn aan de exposities. Wist je dat dit ook de plek is waar sociaal onderzoek wordt gedaan? Voor meer maatschappelijke kennis zit je hier dus geBAKken.

Vanaf station Utrecht Centraal wandel je binnen tien minuten naar BAK. Met de OV-fiets ben je er binnen vijf minuten. 

Pauwstraat 13A 

Tekst: Rosa Lee Szarzynski – MPG, bewerkt door: Myrthe Pijnenburg - Insiders 
Beeld: Rosa Lee Szarzynski, Matthijs de Bruijne en Tom Janssen

Myrthe Pijnenburg, redacteur NS Dagje Uit

Als contentmarketeer speurt Myrthe graag naar plekken die je dag net een beetje mooier maken. Van een kleine boetiek vol bijzondere vondsten tot een eettentje waar de kok kookt met liefde. Mode blijft haar zwakke plek, dus een zoektocht naar een verborgen vintage winkel voelt nooit als werk. In haar blogs neemt ze je mee langs adressen die je zelf misschien nog niet had ontdekt. Even eruit in een andere omgeving. Nederland zit vol verrassingen, Myrthe helpt je ze vinden.

Myrthe Pijnenburg, redacteur NS Dagje Uit
Ontmoet Myrthe

Meestgestelde vragen over musea in Utrecht

  • Welke musea in Utrecht zijn leuk met kinderen?

    Het Nijntje Museum is een echte aanrader voor als je Utrecht gaat bezoeken met kinderen. Maar ook het Spoorwegmuseum is en beleving voor jong, maar ook voor oud. Profiteer nu extra voordelig van onze Spoordeelwinkel-aanbieding: dagretour met pendeltrein inclusief entree Spoorwegmuseum. 

  • Zijn er interactieve musea in Utrecht?

    Ontdek de Utrechtse volksbuurten in het Volksbuurtmuseum. Met een zaklamp in je hand loop je door de interactieve steeg. Je hoort straatmuziek, luistert naar verhalen en ziet hoe het leven in de jaren twintig eruitzag. Zo komen de buurten, bewoners en herinneringen dichtbij.

    Benieuwd naar meer inspiratie voor leuke musea? Bekijk dan onze musea pagina

  • Welke musea liggen dicht bij Utrecht Centraal?

    Alle musea in dit blog liggen dicht bij station Utrecht Centraal. Zin in meer cultuur? Ook het Centraal Museum, Nijntje Museum, Museum Catharijneconvent en Museum voor het Kruideniersbedrijf bereik je makkelijk vanaf het station. 

    En ben je op zoek naar meer leuke uitjes in Utrecht? Bekijk dan onze stedengids Utrecht voor meer tips

     

Geïnspireerd om op pad te gaan?

8x de leukste winkels van Utrecht

Er gaat weinig boven een dagje lekker shoppen in Utrecht.

8x bijzondere Nederlandse musea

8x Nederlandse musea in de categorie ‘net even anders’.

Jong meisje zit op een schommel bij Kaasbar aan de gracht in centrum van Utrecht met gezellige terrassen tijdens een zomerse dag.